Basilicum, geurige krachtpatser

Hoe zaai en verzorg ik basilicum?

Basilicum is een van de meest populaire keukenkruiden ter wereld. Het staat bekend om zijn sterke, aromatische geur en frisse, licht zoete smaak. In West-Europa gedraagt het zich als een eenjarige plant, zodra de temperatuur onder de 7°C zakt, sterft de gewone keukenbasilicum.

Zaaien: Binnen vanaf maart/april bij minimaal 20°C in een 9x9 cm potje met 5 zaadjes, zo kan je later de toef in z'n geheel verplanten zodat je direct een mooi bosje hebt. Zaden op de grond leggen en niet bedekken, alleen aandrukken.

Trek eventueel plastic folie, een doorzichtig dekseltje of bekertje over het zaaipotje (zo creëer je meer een warme serreomgeving), verwijder dit zodra de zaden kiemen. 

De grond mag zeker niet uitdrogen tijdens en na de kieming, basilicum is erg gevoelig voor droogte, laat de planten niet kletsnat staan maar hou ze dus wel goed vochtig. Best is een plantenspuit waarmee je de grond kan nevelen, gebruik water op kamertemperatuur.

Standplaats: Vanaf er geen vorst meer verwacht wordt en de basilicum minstens 6 blaadjes heeft kan hij naar buiten. 

Plaats de pot warm, beschut en zonnig (minimaal 6 zonuren per dag). Hij verdraagt makkelijk 40 graden maar geen brandende middagzon, zorg dan voor schaduw. Stopt met groeien onder de 12°C. en sterft onder de 7°C.

Volle grond? Kies dan voor de struikbasilicum/Griekse basilicum, deze is wel winterhard.  

Plantafstand: 20 x 20 cm.

Water geven: Grond constant licht vochtig houden. Altijd op de grond water geven, nooit op het blad.

Grond & Voeding: Goed doorlatende grond (80% potgrond, 20% compost en wat scherp zand). Om de 6 weken organische mest toevoegen.

Toppen: Knijp regelmatig de bovenste blaadjes en bloemknopjes weg voor een bossige groei en langere oogst.

Hoe basilicum oogsten en vermeerderen?

Oogsten: Mogelijk vanaf 4 lagen blaadjes (tot oktober). Knip takjes met een scherpe schaar vlak boven de bladoksels af. Laat minstens 3 stengels intact.

Stekken: Snijd een stengel van 10 cm af, verwijder de onderste blaadjes en zet in een glas water tot er wortels (3-5 cm) groeien.

Zaad : Laat de plant vanaf half augustus bloeien. Laat de bloemstengels volledig verdorren, schud de zwarte zaadjes eruit en bewaar ze koel en donker (4 jaar kiemkrachtig).

Hoe basilicum gebruiken in de keuken en bewaren?

Basilicum blijft 5 dagen goed, wikkel de takjes in een vochtige doek en leg onderin de koelkast.

Of zet het bosje net zoals bloemen in een glas water, licht maar niet in de zon.

Verse en bevroren basilicum niet laten meekoken, voeg pas op het einde toe.

Gedroogde basilicum mag wel meekoken.

Blad, steel en bloem kan gebruikt worden.

Basilicum bloeit met kleine, geurige witte, lila of paarse bloemen die eetbaar zijn. Ze hebben een mildere smaak dan het blad en steel, je kunt ze verwerken in salades als smaakvolle garnering.

Basilicumstelen hebben een vergelijkbare smaak met de bladeren, deze snij je fijn.

Snijd of scheur de blaadjes liever dan ze te hakken, dit behoudt het aroma. 

Basilicum kan gedroogd en ingevroren worden.

Wat zijn goede en slechte buren voor basilicum?

Goede buren:

Tomaten, basilicum verbetert de smaak en verdrijft witte vlieg.

Paprika, peper, basilicum houdt ongedierte op afstand.

Asperge, basilicum weert de aspergekever.

Slechte buren:

Venkel, komkommer, wijnruit, bonenkruid, tijm.

De meest voorkomende problemen bij basilicum.

Gele bladeren: teveel water (wat wortelrot veroorzaakt) of te weinig voeding.

Zorg voor een goed doorlatende grond/drainage.

Geef minder water en laat de grond tussen gietbeurten licht opdrogen. 

Misvormd blad en zwarte stengel: te koud of een combinatie van te koud en te nat. Verplaats naar een warmere plek, min. 15-20°C.

Verwelking: te weinig water, als de plant in een pot staat en deze erg licht weegt, dompel de pot dan onder in een bak met water.

Meeldauw: Dit is een schimmelziekte, wit-grauw schimmelpluis op de bladeren, vaak bij droog weer met hoge luchtvochtigheid. 

Verwijder aangetaste takken, niet op de composthoop om besmetting te voorkomen, wel bij het afval.

De plantjes uitdunnen voor een beter luchtcirculatie, water geven op de grond, niet op het blad.

Bladluizen: creëer een omgeving die nuttige insecten aantrekt en de plant beschermt.

Besproei de plant met een krachtige waterstraal om de insecten te verwijderen en gebruik een natuurlijk bestrijdingsmiddel.

Slakken en Rupsen: Handmatig verwijderen, hindernissen opwerpen met koffiedik of eierschalen en natuurlijke vijanden gebruiken zoals Nematoden/ aaltjes.