Basilicum, geurige krachtpatser.

Vanaf Maart- April kan je binnenshuis Basilicum zaaien, gebruik hiervoor best een 9x9 cm. potje met 5 zaadjes, zo kan je later de toef in z'n geheel verplanten zodat je direct een mooi bosje hebt.

Gebruik hiervoor zaai- en stekgrond of goede potgrond, gemengd met een beetje vermiculiet.

Leg de zaden op de grond en bedek met een heel dun laagje grond, vermiculiet of perliet. 

Plaats de zaailingen op een warme, lichte, zonnige, plaats bij een temperatuur van min. 20 gr., kiemen duurt ong. 1 week, langer bij minder warme temperatuur. Trek eventueel doorzichtige plastic folie over het zaaipotje, doorzichtig dekseltje of bekertje ( zo creër je meer een serre/warmere omgeving, zodra ze kiemen, dit verwijderen, temperatuur verlagen naar max. 18 gr.

De grond mag zeker niet uitdrogen tijdens en na de kieming, Basilicum is erg gevoelig voor droogte, laat de planten niet kletsnat staan maar hou ze dus wel goed vochtig. Best is een plantenspuit waarmee je de grond kan nevelen, gebruik water op kamertemperatuur.

Zaaien in volle grond of buiten in pot kan pas vanaf het gevaar voor vorst geweken is, het is aan te raden Basilicum binnenshuis te zaaien, in een kas of buiten in een pot, reken 1 zaailing op 5 cm.

Volle grond is minder geschikt, maar kan wel, als het warm genoeg is.

Vanaf er geen vorst meer verwacht wordt en de Basilicum minstens 6 blaadjes heeft kan hij naar buiten of naar de kas.

In volle grond? Kies dan voor Struikbasilicum/Griekse basilicum, plantafstand 20 x 20 cm.

Basilicum zet je best in een pot of verhoogde bak, van minimaal 20 x 20 cm. Hierin kun je de toef met 5 plantjes in het midden zetten. 

Basilicum is een vaste plant maar zal verwelken en sterven bij temperaturen onder 12 gr., omdat het een tropische plant is, hij zal dus als éénjarige behandeld worden. Om langer te kunnen oogsten, kun je de Basilicumplant binnen halen op een lichte plek. 

Uitzondering hierop is de meerjarige Struikbasilicum die zal verhouten en wel kunnen overwinteren in de huiskamer, vereisten zijn wel, binnenhalen wanneer het kouder begint te worden, warmte en licht tijdens de koudste maanden, anders kunnen ze alsnog sneuvelen. 

Kies voor goed doorlatende potgrond, meng met compost of organische meststof en eventueel vermiculiet.

Basilicum bemint licht, zon en vooral warmte en is bestand tegen hoge temperaturen.

Het is ook een tere plant, geef hem een plaats beschut tegen tocht en kou, zonnig met min. 6 zonuren per dag.

Hij verdraagt makkelijk 40 gr. maar geen brandende middagzon, zorg voor schaduwdoek.

Basilicum houdt niet van uitgedroogde grond, controleer elke dag, voelt de grond droog aan, ook onder de oppervlakte, geef dan water maar met mate, teveel water, daar houden de worteltjes niet van. Gebruik water op kamertemperatuur of uit de gieter die al opgewarmd is, vooral bij nog kleinere plantjes. Geef de grond water en niet het blad.

Bij regen kan Basilicum in pot tijdelijk op een droge plaats gezet worden.

Haal geel en dor blad weg.

Top Basilicum regelmatig door de bovenste blaadjes en topjes van de scheuten weg te knijpen of te knippen, net boven een paar bladeren. 

Deze kan je uiteraard gebruiken in de keuken.

Doe dit zodra de plant begint uit te rekken of bloemen gaat vormen, dit om de groei van meer blaadjes te stimuleren en de plant bossig en sterk te houden. Door de bloemen weg te halen, gaat de energie van de plant naar meer bladproductie i.p.v. zaadvorming, met als resultaat een langere en rijkere oogst. 

Beginnende bloemhoofden en stengels met uitgebloeide bloemhoofden mogen dan ook weggeknipt worden.

Geef om de 6 weken organische meststof.

Basilicum in pot is handig, deze kan verplaatst worden.

Zodra de plant voldoende groot is en de stelen 4 lagen blaadjes hebben kan er geoogst worden.

Doe dit regelmatig, het ganse seizoen door.

Gebruik hiervoor steeds een scherpe schaar.

Knip nooit de gehele stengel af, want dit kan de plant verzwakken, knip af net boven de bovenste bladoksels, waar nieuwe kleine blaadjes groeien.

Er ontstaan zo ook weer nieuwe bladscheuten. Laat min. 3 volledige stengels intact, beter regelmatig oogsten dan teveel in 1x. 

Oogsten kan meestal tot Oktober.

Van juni tot september bloeit Basilicum met kleine, geurige witte, lila of paarse bloemen die eetbaar zijn.

Bloemen verwijderen om zolang mogelijk te kunnen oogsten, meestal tot Oktober.

Dit kan je verlengen door de plant naar binnen te halen, op een lichte plek.

Wil je ZAAD?

Laat dan in bloei komen vanaf half Augustus.

Bloemhoofdjes en stengels volledig laten verdrogen, knip dan voorzichtig de verdorde bloemstengels af, schud ze uit in een zakje om de kleine zwarte zaadjes te verzamelen. Laat de zaadjes nog enkele dagen extra drogen en bewaar deze op een koele, donkere en droge plaats.

Het Zaad van Basilicum is min. 4 jaar kiemkrachtig.

Vergeet niet te labelen- naam en datum

Basilicum STEKKEN:

Knip van een volwassen plant 1 of meerdere stengels zonder bloemen af van ong. 10 cm. en verwijder de onderste blaadjes.

Zet in een glas met water, bladknop moet onder staan, blaadjes niet, op een warme, zonnige plaats, ververs het water regelmatig.

Na 1 à 2 weken verschijnen de worteltjes.

Als deze 3 à 5 cm. zijn, plant je de stek in zaai- en stekgrond, verzorg hem verder als een Basilicumplant.

Opletten voor kruisbestuiving. Basilicum kruist makkelijk met andere rassen, dus voor zaadteelt is het aan te raden om voldoende afstand te houden in de tuin tussen verschillende variëteiten, min. 3 meter of slechts één ras te telen.

De planten die je niet in bloei laat komen voor zaadvorming verwijderen, eens het kouder begint te worden of binnen halen op een lichte plek om de oogst nog wat te verlengen.

Gebruik Basilicum vers, ingevroren of gedroogd.

Oogst bij voorkeur s' ochtends, zo dicht mogelijk voor je ze gebruikt, ze worden vrij snel al slap en minder lekker.

Verse Basilicum blijft 5 dagen goed, wikkel de takjes in een vochtige doek en leg onderin de koelkast.

Of zet het bosje net zoals bloemen in een glas water te zetten, licht maar niet in de zon.

Verse en bevroren Basilicum voeg je pas op de LAATSTE moment toe, omdat ze snel hun smaak verliezen bij verhitting.

Gedroogde Basilicum voeg je reeds in het BEGIN van het kookproces toe.

Blad, steel en bloem kan gebruikt worden.

Het blad is het meest bekend, het meest gebruikt.

Snijd of scheur de blaadjes liever dan ze te hakken, dit behoudt het aroma. 

Een onmiskenbare smaakmaker in pesto, pasta, salades, sauzen, tomaten- en visgerechten, soep, thee, kruiden- olie en azijn. 

Caprese (tomaat, mozzarella en basilicum).

Basilicumstelen zijn eetbaar en hebben een vergelijkbare smaak met de bladeren, waardoor ze kunnen worden fijngesneden en hetzelfde gebruikt worden als de blaadjes.

Basilicumbloemen zijn eetbaar en hebben een mildere smaak dan het blad en steel, je kunt ze verwerken in salades als smaakvolle garnering.

Maak van bloem en blad samen, Basilicumolie, een culinaire smaakmaker.

*Drogen:

-Pluk blaadjes en leg verspreid in 1 laag op een droge thee/kaasdoek, droogrek of gaasframe.

-Knip stengels in z'n geheel af, schud even uit, bind kleine bosjes samen en hang ondersteboven op een luchtige, droge plaats, niet in de zon.

-Gebruik een oven, max. 50 gr. met de deur op een kier.

-Gebruik een droogapparaat, max. 35 à 40 gr.

De blaadjes zijn droog als ze broos zijn en makkelijk verkruimelen. 

Verpulver de gedroogde blaadjes en bewaar in een luchtdichte, donkere pot op een koele plaats. 

Drogen geeft wel smaakverlies.

Bewaartijd is 1- 3 jaar, smaak en geur nemen af na een jaar.

Vergeet niet te labelen- naam en datum

*Invriezen:

-Leg hele of geknipte/gescheurde blaadjes plat in een luchtdichte diepvrieszak/doos. 

-Pureer de blaadjes met een beetje water of olie, verdeel in een ijsblokjesvorm en plaats in de vriezer, eens bevroren kunnen deze blokjes in een zakje/doosje.

Gebruik zonder ontdooien. 

Bewaartijd is 1 jaar.

Goed:

Tomaten, Basilicum verbetert de smaak en verdrijft witte vlieg.

Paprika, peper, Basilicum houd ongedierte op afstand.

Asperge, Basilicum weert de aspergekever.

Slecht:

Venkel, komkommer, wijnruit, bonenkruid, tijm.

*Gele bladeren.

Te veel water wat wortelrot veroorzaakt, te weinig voeding.

Zorg voor een goed doorlatende grond/drainage.

Geef minder water en laat de grond tussen gietbeurten licht opdrogen. 

*Misvormd blad en zwarte stengel

Te koud of een combinatie van te koud en te nat.

Verplaats naar een warmere plek, min. 15-20°C), Basilicum houdt niet van tocht of koude nachten.

*Verwelking.

Te weinig water. 

Geef direct water, als de plant in een pot staat en deze erg licht weegt, dompel de pot dan onder in een bak met water.

*Meeldauw

Dit is een schimmelziekte, wit-grauw schimmelpluis op de bladeren, vaak bij droog weer met hoge luchtvochtigheid. 

Verwijder aangetaste takken, niet op de composthoop om besmetting te voorkomen, wel bij het afval.

De plantjes uitdunnen voor een beter luchtcirculatie, water geven op de grond, niet op het blad.

*Bladluizen. 

Creëer een omgeving die nuttige insecten aantrekt en de plant beschermt.

Besproei de plant met een krachtige waterstraal om de insecten te verwijderen en gebruik een natuurlijk bestrijdingsmiddel.

*Slakken en Rupsen.

Handmatig verwijderen, hindernissen opwerpen met koffiedik of eierschalen en natuurlijke vijanden gebruiken zoals Nematoden/ aaltjes.