Wat is Bonenkruid?
Bonenkruid (Satureja) ook wel peperkruid of scharenkruid genoemd, is een vaak onderschat kruid dat zijn naam eer aandoet.
Het komt oorspronkelijk uit het gebied rondom de zwarte zee en het Middellandse Zee gebied. Populair in Oost-Europese landen.
Met zijn fris, licht peperige smaak en prachtige bloei, een aanwinst voor de kruidentuin.
Ontdek hoe je Bonenkruid
zaait, verzorgt, oogst, bewaart, gebruikten nog meer handige tips.
Een vurig kruid.
Winter Bonenkruid ( Satureja montana) , meerjarig.
Licht pikant, ook wel bergbonenkruid genoemd.
Zomer Bonenkruid (Satureja hortensis), éénjarig.
Milde smaak en snelle groeier, ideaal voor beginners.
Leuke Bonenkruid weetjes.
Wist je dat...Bonenkruid de voorloper van viagra was?
Het werd vroeger gebruikt als middel tegen impotentie.
Wist je dat...Bonenkruid vroeger in de kruidentuin bij een klooster verboden was?
Omdat het een onmisbaar ingrediënt was bij het maken van diverse liefdesdrankjes.
*Zaaien & Uitplanten
Binnen:
Vanaf Maart- April kan je binnenshuis Bonenkruid zaaien, gebruik hiervoor best een 9x9 cm. potje met 3 zaadjes, zo kan je later de toef in z'n geheel verplanten zodat je direct een mooi bosje hebt.
Gebruik hiervoor zaai- en stekgrond of goede potgrond, gemengd met een beetje vermiculiet.
Leg de zaden op de grond, druk licht aan en bevochtig voorzichtig, niet afdekken met aarde.
Plaats de zaailingen op een lichte plaats bij een temperatuur van 18- 22 gr., kiemen duurt ong. 2 weken. Trek eventueel doorzichtige plastic folie over het zaaipotje, doorzichtig dekseltje of bekertje, zo creeër je meer een serre/warmere omgeving, zodra ze kiemen, dit verwijderen en temperatuur verlagen naar ong.18 gr.
De grond mag zeker niet uitdrogen tijdens en na de kieming, laat de planten niet kletsnat staan maar hou ze dus wel goed vochtig. Best is een plantenspuit waarmee je de grond kan nevelen, gebruik water op kamertemperatuur.
De plantjes vanaf half April beginnen afharden.
Winter Bonenkruid:
Uitplanten in volle grond of pot, na afharden, als de temperatuur niet meer onder 10 gr. daalt.
Zomer Bonenkruid:
Uitplanten in volle grond of pot, na afharden, half Mei.
Plantafstand 25 x 25 à 30 cm.
Buiten:
Winter Bonenkruid:
Zaaien in volle grond of buitenpot kan vanaf Maart tot einde Mei, de temperatuur mag niet onder de 10 gr. dalen.
Potgrond gemengd met compost of organische meststof en kalk, goed doorlatend.
Zomer Bonenkruid:
Zaaien in vole grond of pot vanaf half Mei.
Voedselarme grond, goed doorlatend.
Zaai op hun vaste standplaats, dek de zaden niet af, maar hark ze voorzichtig in of druk ze voorzichtig in de grond.
Kieming duurt ong. 18 dagen.
Als de plantjes 5 à 7 cm hoog zijn moeten ze worden uitgedunt, hou een afstand aan van 25 x 25 cm.
Tip:
Best is Bonenkruid buiten in pot of in volle grond op hun vaste standplaats te zaaien.
*Standplaats & Verzorging
Bonenkruid houd van een zonnige standplaats met een goed doorlatende grond, zorg voor goede afwatering met drainagegaten in een pot want te natte voeten kunnen wortelrot veroorzaken.
Bonenkruid gedijt goed in droge zandgrond en is bestand tegen zeewind, luchtvervuiling, hitte en droogte, heeft enkel water nodig wanneer de grond volledig is opgedroogd, en dan nog met mate.
Bij temperaturen boven de 35 gr. beschermen tegen de brandende zon, in pot zorgen voor schaduw boven de 30 gr.
Winter Bonenkruid:
De plant wordt 40 cm. hoog en max. 5 jaar oud.
Winterhard maar niet wintergroen, in het voorjaar krijgt hij weer groen blad.
Bij strenge vorst eventueel een laagje mulch rond de voet van de plant leggen, een potplant kan dan binnen gehaald worden.
Dit verwijdert dode/beschadigde delen, stimuleert nieuwe groei en houdt de plant compact en gezond voor het komende groeiseizoen.
Gebruik een scherpe schaar, geef de plant wat lichte bemesting en kalk.
Zomer Bonenkruid:
De plant wordt 40 cm. hoog.
Niet winterhard, hij sterft elk jaar af.
*Oogsten
Vanaf Juni-Juli kan je Bonenkruid al oogsten tot in het najaar.
Regelmatig jonge takjes en blaadjes oogsten, boven een groeiknopje knippen zodat de plant nieuwe scheuten kan vormen en door kan groeien.
Bloemknoppen wegknippen.
De smaak is het meest intens voor de bloei.
*Bloeitijd & Vermeerderen
Van Juli tot September-Oktober bloeit het Bonenkruid, waardevol voor bijen, hommels en vlinders met eetbare bloemetjes.
Winter Bonenkruid:
De bloemen zijn wit, lichtroze of lila.
Zomer Bonenkruid:
De bloemen zijn wit met rode stippen, lichtroze of paarsrood.
Wil je ZAAD?
Als de plant in bloei staat, tussen Juli en Oktober en er zaden ontstaan in de bloemen, knip dan de zaadhoofdjes voorzichtig van de plant.
Verspreid ze op papier en laat ze nog kort nadrogen.
Luchtdicht, op een droge, koele en donkere plaats bewaren.
Het ZAAD van Bonenkruid is 4 jaar kiemkrachtig.
Vergeet niet te labelen- naam en datum
Bonenkruid STEKKEN:
Knip in de zomer gezonde,10 cm lange takjes, halfhoutige stekken van de plant.
Verwijder de onderste blaadjes en zet de stekken in water of direct in vochtige stekgrond.
Zorg voor een warme, lichte plek.
Bonenkruid SCHEUREN:
In voor- en najaar kan de plant worden opgegraven en in meerdere stukken worden gesplitst, die direct weer uitgeplant kunnen worden.
Dit kan enkel bij meerjarig Bonenkruid.
*Gebruiken & Bewaren
Bonenkruid gebruik je vers, gedroogd, ingevroren.
Vers Bonenkruid blijft 2 dagen goed in de koelkast, wikkel in vochtig keukenpapier en doe in een afgesloten plastic zak of bakje.
Gebruik Bonenkruid gehakt.
Vers, gedroogd, ingevroren MAG MEEKOKEN.
Bonenkruid heeft een kruidige, licht peperachtige, pikante smaak die doet denken aan een mix van tijm, marjolein en munt.
Een smaakmaker die zware gerechten lichter verteerbaar maakt en winderigheid bij peulvruchten tegengaat.
Het is een essentieel kruid bij boon- en koolsoorten maar ook bij vlees, vis, stoofschotels, soepen, salades, in thee, kan zout en peper vervangen.
De bloemetje van zomer- en winterbonenkruid zijn eetbaar met dezelfde smaak als het blad maar milder.
Smaakvolle garnering van salades, boon- en koolgerechten maar ook bij vlees en vis, worden ook gebruikt in thee.
Ze kunnen net voor het opdienen toegevoegd worden of mee gekookt.
*Drogen:
-Knip stengels in z'n geheel af, schud even uit, bind kleine bosjes samen en hang ze ondersteboven op een luchtige, droge plaats.
-Gebruik een oven, max. 50 gr. met de deur op een kier, leg de takjes plat, niet overlappend op een bakpapier.
-Gebruik een droogapparaat, max. 45 à 50 gr.
De blaadjes zijn droog als ze broos zijn en gemakkelijk verkruimelen.
In z'n geheel bewaren of afritsen, verpulver de gedroogde blaadjes en bewaar in een luchtdichte, donkere pot op een koele plaats.
Bewaartijd is 3 jaar.
Vergeet niet te labelen- naam en datum
*Invriezen:
-Leg hele of gehakte blaadjes plat in een luchtdichte diepvrieszak/doos en breek een stukje af, wat je nodig hebt van het bevroren kruid.
-Pureer de blaadjes met een beetje water of olie, verdeel in een ijsblokjesvorm en plaats in de vriezer, eens bevroren kunnen deze blokjes in een zakje/doosje.
Bevroren Bonenkruid niet ontdooien voor gebruik.
Bewaartijd is 1 jaar.
*Goede en slechte buren
Goed:
boonsoorten, koolsoorten, aardappelen, tomaten, sla, komkommer en aardbeien.
Slecht:
ui, prei, knoflook, venkel, salie, rozemarijn, basilicum, lavendel.
*Problemen
Problemen bij Bonenkruid ontstaan meestal door ongedierte, ziekten of verkeerde groeiomstandigheden.
Te veel water kan leiden tot wortelrot, zorg voor goede drainage en geef enkel met mate water als de bodem droog is.
Verwelkte bladpunten wijzen op droogte.
Controleer wekelijks op bladluizen en rupsen.
*Gezondheid:
Vitaminen: A- B6- C- K
Mineralen: calcium, ijzer, magnesium
Antioxidanten
Fytonutriënten
Vezels
Bonenkruid is voor de meeste mensen veilig in gebruik.
Veilig voor dieren.
Reactie plaatsen
Reacties