Laurier, traditioneel kruid

Hoe laurier zaaien en verzorging?

Laurier wordt zonder snoei in een West-Europees klimaat 3-5 meter hoog en 2-3 meter breed, in pot blijft hij kleiner. De plant is wintergroen en matig winterhard.

Hij kan wel 100 jaar oud worden en heeft een donkergroen, glanzend, leerachtig en aromatisch blad.

Zaai: Laurier zaaien is niet eenvoudig, het is langdurend en vraagt veel geduld en zorg, het ontkiemen kan tot 6 maanden duren. Stekken kan wel, koop dus een jong, gezond plantje bij een tuincentrum.

Let er vooral op dat je de echte laurus nobilis (keukenlaurier) koopt. De enige die culinair wordt gebruikt, de andere soort is niet geschikt om te eten en giftig, deze wordt aangeplant als sierstruik/haag.

Standplaats: Hij heeft een zonnige warme plaats nodig, beschut tegen wind, schaduw in de ochtend kan wel. Maak een plantgat dat min 2x zo diep is als de wortelkluit, leg een laagje grind. 

Plantafstand: 2 meter.

Laurier kan in een pot van min 40x40 cm, leg een laag steentjes of potscherven op de bodem en zorg voor drainagegaten.

Bescherm de laurier bij strenge vorst, vanaf -5 met vliesdoek of jute. Staat de plant in een pot? Dan moet hij nog meer beschermd worden, verplaats hem naar binnen en zet op een lichte maar koele plek.

Water geven: Vanaf maart tot september-oktober, tijdens de groeiperiode, enkel water geven als de grond droog aanvoelt, giet rond de kluit en niet op het blad. In volle grond enkel water geven bij warm en droog weer. In pot heeft hij meer water nodig. Vermijd dat de grond te nat blijft, dit veroorzaakt wortelrot en geel blad. 

Vanaf november, in volle grond, geen water geven, in pot 1 x per maand, laat echter kluit niet uitdrogen, dit kan de wortels beschadigen.

Grond & Voeding: Gebruik goed doorlatende grond (50% potgrond, 40% compost, 10% scherp zand).

Bij zware kleigrond compost verminderen, scherp zand vermeerderen.

Bij zanderige ondergrond, compost vermeerderen, scherp zand verminderen.

Elk voorjaar, als de plant begint te groeien, organische meststof geven. Verpot jonge planten na 2 jaar, nadien om de 4 jaar, geef ze elke x een pot dat 10 cm groter is dan de vorige.

Hoe oogst en vermeerder je laurier?

Oogsten: Van laurier kan je hele jaar oogsten, best 's ochtends, de blaadjes hebben dan meer aroma, het eerste jaar, spaarzaam blad knippen, gebruik een scherpe schaar om de blaadjes te knippen, dicht bij de tak, beschadig de plant niet. Pluk niet te veel blad, de plant moet voldoende blad behouden om te kunnen blijven groeien. 

De laurier kan bloeien, april-mei, soms al in maart, in ons klimaat eerder zelden met roomwitte of geelgroene stervormige bloemen die eetbaar zijn. De vrouwelijke planten kunnen na de bloei vruchten/bessen ontwikkelen die paars-zwart kunnen zijn.

Stekken: Vanaf april tot in het najaar kan je stekken, snij een gezonde, buigzame, jonge tak van ong 15 cm af, zonder bloemen. Gebruik een schoon mes of snoeischaar en snij schuin af onder een bladknoop, verwijder de onderste bladeren, laat de bovenste 3 zitten.

Het onderste gedeelte in water doppen, eventueel dan in stekpoeder, bevordert wortelgroei en voorkomt schimmel.

Gebruik een potje van min 10 cm diep met drainagegaten, steek de stek ong 10 cm in zaai- en stekgrond, geef lichtjes water en creëer een vochtig klimaat, gebruik een mini-kasje of steek er enkele stokjes in, overtrokken met doorzichtig, plastic folie met enkele luchtgaatjes ingeprikt.

Plaats de pot op een lichte plek, niet in de zon, temperatuur 18-20 graden, hou de grond licht vochtig, maar niet nat, gebruik een plantenspuit.

Geduld hebben! De eerste wortels en knoppen ontstaan na enkele weken of zelfs maanden.

Blijf de grond licht vochtig houden, maar niet nat, verwijder de plastic of mini-kas.

Na enkele weken beginnen af te harden.

Bij mooi, zonnig weer kunnen de stekjes naar buiten, uit de wind.

Bij slecht, kouder weer, opnieuw binnen.

Wacht ongeveer een jaar met het verpotten naar een grotere pot of volle grond.

Hoe laurier gebruiken in de keuken en bewaren?

Laurier gebruik je vers of gedroogd.

Verse bladeren geven een subtiel aroma af maar scherper en licht bitter, kneuzen voor gebruik, gedroogde bladeren geven een krachtig kruidige en aromatische smaak. 

Zowel verse als gedroogde blaadjes meekoken vanaf het begin, hoe langer, hoe beter, verwijderen voor het opdienen.

Gebruik laurierblad in marinade, saus, bouillon, soep, stoof- en ovenschotels, vlees- en visgerechten, inmaak en zelfs thee.

Spaarzaam toevoegen, 1-2 blaadjes.

De eetbare verse laurierbloemen kunnen gebruikt worden als decoratie in desserts en salades, ze geuren goed en voegen een subtiel, frisse noot toe, gebruik met mate, ze kunnen overheersend zijn met hun sterke smaak.

De decoratieve bloemen kunnen samen met de bladeren worden gebruikt in bloemstukken, vers of gedroogd, de gedroogde bloemen kunnen in een geurzakje om tussen kleding te leggen of verwerkt worden in handgemaakte zeep, een bundel gedroogde laurierbloemen kan aan een touwtje bij de douche worden gehangen. 

Laurier kan gedroogd worden.

Wat zijn goede en slechte buren van laurier?

Keukenlaurier heeft geen specifieke goede of slechte buren.

Het is een solitaire struik die best zelfstandig geplant kan worden.

Wissel- of combinatieteelt is niet nodig.

Veelvoorkomende problemen bij laurier

Verkleurde bladeren: te droog, te nat of een stikstoftekort.

Zorg voor goed doorlatende grond, geef de plant regelmatig diep water, bij voorkeur 's ochtends vroeg. Geef tijdens het groeiseizoen (tot augustus) biologische organische meststoffen.

Bruine bladeren: Dit wijst op uitdroging, verbranding door de zon, of extreme kou/harde wind.

Schimmelziekten: Ronde gaten in het blad, bruine vlekken met een gele rand, vaak bij nat weer, wijst op de schimmel- hagelschotziekte. 

Wit-grauw schimmelpluis op de bladeren, vaak bij droog weer met hoge luchtvochtigheid wijst op meeldauw.

Verwijder aangetaste takken, niet op de composthoop om besmetting te voorkomen, wel bij het afval.

Bladluizen en Schildluis: Creëer een omgeving die nuttige insecten aantrekt en de plant beschermt.

Besproei de plant met een krachtige waterstraal om de insecten te verwijderen en gebruik een natuurlijk bestrijdingsmiddel.

Taxuskever.

Een zwart kevertje met aan de bovenkant wat bruiner met gele vlekjes.

Hij wordt pas actief als het donker is, dus moeilijk op te sporen.

Overdag verbergen ze zich, dit kan je oplossen door bij de plant een plank of wat hout te leggen wat ze dan gebruiken als schuilplaats.

Handmatig verwijderen en aaltjes/nematoden inzetten.

Zorg voor een levende tuin die aantrekkelijk is voor vijanden van de taxuskever zoals vogels, egels en spitsmuizen.