Marjolein, het kruidig zusje van oregano

Binnen:

Vanaf maart kan je binnenshuis marjolein zaaien, gebruik hiervoor best een 9x9 cm. potje met 10-20 zaadjes (zo kan je later de toef in z'n geheel verplanten zodat je direct een mooi bosje hebt).

Gebruik hiervoor zaai- en stekgrond of goede potgrond, gemengd met een beetje vermiculiet.

Leg de zaden op de grond en bedek met een heel dun laagje grond, vermiculiet of perliet. 

Plaats de zaailingen op een warme, lichte, zonnige, plaats bij een temperatuur van 20 graden, kiemen duurt ong. 2 weken.

Trek eventueel plastic folie, doorzichtig dekseltje of bekertje over het zaaipotje, (zo creër je een warmere serre omgeving) verwijder dit zodra ze kiemen.

Hou de grond vochtig maar niet nat, best is een plantenspuit waarmee je de grond kan nevelen, gebruik water op kamertemperatuur.

Uitplanten kan na 6-8 weken, na afharding, als er geen vorstgevaar meer is, in pot of volle grond.

Plantafstand 20-40 cm.

Buiten:

Zaaien in volle grond of buiten in pot kan vanaf half april tot juni.

Marjolein wordt 30-60 cm. hoog.

Ze houdt van een zonnige, warme plaats uit de wind.

Kies voor luchtige, goed doorlatende potgrond, gemengd met een handvol kalk, voeg eventueel steenpuin toe aan zware grond om drainage te verbeteren.

60% potgrond

20% compost

20% scherp zand

Weinig water geven, laat grondig drogen tussen gietbeurten en voorkom natte wortels, vooral in de winter.

Geef enkel extra water bij hoge temperaturen en langdurige droogte.

Marjolein is niet tot matig winterhard, de plant sterft bovengronds af in de winter en komt weer op in de lente, bij strengere vorst zal de plant volledig sterven.

Beschermen in de winter in volle grond, pot eventueel binnenhalen.

Pluk regelmatig verse blaadjes.

Knip in zomer en najaar flink terug om nieuwe groei te stimuleren.

Marjolein oogst je van de late lente tot de herfst met een piek net voor de bloei, juni-juli, dan is de smaak het meest intens.

Regelmatig oogsten bevordert een compacte groei. 

Knip de takjes af met een scherpe schaar, boven een paar bladeren, om de groei te stimuleren.

De bloeitijd van marjolein is van juli tot september, met kleine bloemetjes in wit, roze of lila die ook eetbaar zijn.

De geur ervan is zoet en kruidig, trekt bijen, vlinders en andere insecten aan.

Laat een plant bloeien om bestuivers te lokken, na de bloei terugsnoeien om hergroei te stimuleren.

Wil je ZAAD?

Laat de plant volledig uitbloeien, de zaden zijn pas rijp wanneer de bloemhoofdjes droog en bruin worden, meestal aan het eind van de zomer.

Knip de uitgebloeide, bruine stengels af op een droge dag om schimmelvorming te voorkomen.

Hang deze ondersteboven in een papieren zak op een warme, goed geventileerde plek, de zak vangt de kleine zaden op als ze uit de bloemhoofdjes vallen.

Wrijf na een week de gedroogde bloemhoofdjes tussen je handen boven een bakje om de resterende zaden los te maken.

Bewaar in een luchtdichte pot, koel en droog.

Kiemkracht van het ZAAD is 2 jaar.

          Vergeet niet te labelen- naam en datum.

Marjolein STEKKEN:

Snij een stengel van 10-15 cm van een gezonde, volwassen plant, net boven een bladknoop.

Verwijder de onderste bladeren en steek in een pot met goed drainerende vochtige zaai- en stekgrond.

Dek af met plastic folie om de vochtigheid hoog te houden.

OF...

Zet de stek in een glas met water, zorg dat de bladeren niet onder staan.

Ververs het water regelmatig en verpot wanneer de wortels een paar centimeter zijn. 

Marjolein kan ook vermeerderd worden door delen/scheuren.

Graaf in de vroege lente of herfst de hele plant op.

Scheur in 2 of meerdere delen en plant direct terug in volle grond of pot.

Gebruik Marjolein vers, gedroogd, ingevroren, op het einde van een bereiding toevoegen, NIET laten MEEKOKEN.

Verse marjolein blijft enkele dagen tot een week goed in de koelkast, wikkel de takjes in een vochtige doek en leg onderin de koelkast, of zet ze als een bosje bloemen in een vaas met een beetje water, tijdig verversen en niet in de zon zetten.

Vers toevoegen aan salades, vinaigrettes, pizza, geroosterde groenten.

Marjolein bloemetjes gebruik je net als de verse blaadjes in je gerechten maar deze zijn ook populair in potpourri en geurkussentjes maar dan gedroogd.

*Drogen:

-Knip stengels met bladeren af, schud even uit, bind kleine bosjes samen en hang ze ondersteboven op een warme, droge plaats, niet in de zon.

-Verspreid de losse bladeren en stelen over een schone, droge theedoek of een droogrek, regelmatig keren.

-Laat 1 tot 2 weken drogen of totdat de blaadjes makkelijk verkruimelen. 

-Gebruik een oven, droog 4-6 uur op 30 graden, 1-2 uur op max. 50 graden, met de deur op een kier, leg de takjes/bladeren plat (niet overlappend) op een bakpapier.

-Gebruik een droogapparaat, 1-4 uur op 35-40 graden.

Verkruimel en bewaar in een luchtdichte pot op een koele plaats.

Houdbaarheid is 1 jaar.

          Vergeet niet te labelen- naam en datum.

*Invriezen:

-Leg hele of geknipte bladeren en stelen plat in een luchtdichte diepvrieszak/doos. 

-Verdeel geknipte blaadjes in een ijsblokjesvorm met een beetje water of neutrale olie, eens bevroren kunnen deze blokjes in een zakje/doosje.

Bevroren gebruiken.

1 jaar houdbaar.

Goed:

Koolsoorten, de aromatische geur van marjolein houdt het koolwitje en andere schadelijke vlinders of motten op afstand.

Wortelen, marjolein schrikt de wortelvlieg af.

Tomaten, marjolein weert plagen en verbetert de smaak.

Paprika en peper, marjolein bevorderd hun groei.

Knoflook en uien, beschermen marjolein tegen schimmels terwijl marjolein plagen weert die deze gewassen vaak besmetten.

Slecht:

Venkel

Slechte sprieterige groei.

Gebrek aan zonlicht. Zorg voor een zonnige, warme plaats.

Gele bladeren. 

Dit wijst op wortelrot, gebrek aan voeding of plagen.

Zorg voor droge, goed doorlatende grond/drainage, weinig water geven, grond laten drogen tussen de gietbeurten in potten.

Controleer op plagen.

Verbrande bladeren.

Teveel directe hete middagzon, bij extreme hitte de plant beschermen tegen de middagzon.

Schimmelziekten en Bladvlekkenziekte.

Houd voldoende plantafstand aan voor een goede luchtcirculatie. Verwijder aangetaste planten, niet op de composthoop om besmetting te voorkomen, wel bij het restafval.

Bladluizen en Spintmijt. 

Creëer een omgeving die nuttige insecten aantrekt en de plant beschermt. Besproei de plant met een krachtige waterstraal om de insecten te verwijderen en gebruik een natuurlijk bestrijdingsmiddel.

Slakken.

Handmatig verwijderen, gebruik natuurlijke slakkenbestrijding, zoals kopertape, eierschalen.