Wat is Oregano?
Oregano (Origanum vulgare) is een kruid uit de lipbloemenfamilie en komt oorspronkelijk uit het Middellands Zeegebied.
Oregano wordt ook wel wilde marjolein of palingkruid genoemd.
Oregano wordt dikwijls verward met marjolein, ze zijn dan wel familie van elkaar maar beide hebben hun specifieke eigenschappen.
Marjolein is zacht, zoetig, verfijnd en licht kruidig.
Oregano is pittig, licht peperachtig, met een meer uitgesproken smaak.
Oregano is een onmisbaar kruid in de mediterrane keuken, je kent het van pizza's, pasta's en tomatensaus maar het heeft veel meer te bieden. Lekker in stoof-en ovenschotels, bij gegrild vlees, vis en groenten, ook heerlijk in kruidenolie- of azijn.
Ontdek hoe je Oregano,
zaait, verzorgt, oogst, bewaart en gebruikt.
Handige tips en Leuke weetjes.
Mediterraans kruid.
Oregano heeft donkere, stevige bladeren, terwijl Marjolein zachtere, viltige bladeren heeft die vaak een zilverachtige gloed hebben.
Over de verschillen tussen beide heb ik een apart blog geschreven.
Naast de Oregano ( oregano vulgare) en Marjolein (oregano majorana) zijn er ook andere Oregano soorten, zoals de Griekse, Turkse, Syrische en compacte varianten, die elk hun eigen smaak en kenmerken hebben.
Leuke Oregano weetjes.
Wist je dat... de naam Oregano letterlijk "vreugde van de berg" betekent?
Wist je dat...Oregano gecreëerd zou zijn door de Griekse godin Aphrodite en werd gebruikt om geluk te brengen, vooral bij bruiloften?
Wist je dat...Oregano in de oudheid werd gebruikt om wonden te helen en als ontsmettingsmiddel. en dat Aristoteles schreef dat schildpadden na het eten van een slang direct Oregano aten om het gif te neutraliseren?
*Zaaien & Uitplanten
BINNEN:
Vanaf Maart kan je binnenshuis Oregano zaaien, gebruik hiervoor best een 9x9 cm. potje met 10- 20 zaadjes (zo kan je later de toef in z'n geheel verplanten zodat je direct een mooi bosje hebt).
Gebruik hiervoor zaai- en stekgrond of goede potgrond, gemengd met een beetje vermiculiet.
Leg de zaden op de grond en bedek met een heel dun laagje grond, vermiculiet of perliet.
Plaats de zaailingen op een warme, lichte, zonnige, plaats bij een temperatuur van 20 gr., kiemen duurt ong. 2 weken.
Trek eventueel doorzichtige plastic folie over het zaaipotje, doorzichtig dekseltje of bekertje ( zo creër je meer een serre/warmere omgeving, zodra ze kiemen, dit verwijderen.
Hou de grond vochtig maar niet nat, best is een plantenspuit waarmee je de grond kan nevelen, gebruik water op kamertemperatuur.
Uitplanten kan na 6- 8 weken, na afharding, als er geen vorstgevaar meer is, in pot of volle grond.
Plantafstand 20- 40 cm.
BUITEN:
Zaaien in volle grond of buiten in pot kan vanaf half April tot Juni.
*Standplaats & Verzorging
Oregano wordt 30- 60 cm. breed en hoog, tot zelfs 1 meter.
Hij kan enigszins woekeren, dus geef het voldoende ruimte of plaats in een pot.
Hij houdt van een zonnige, warme plaats uit de wind.
Kies voor luchtige, kalkrijke goed doorlatende potgrond, voeg zand of steenpuin toe aan zware grond om drainage te verbeteren.
Meng er een klein beetje compost onder, nadien is bemesting niet meer nodig, schrale grond geeft een intensere smaak.
Weinig water geven, laat grondig drogen tussen gietbeurten en voorkom natte wortels, vooral in de winter.
Geef enkel extra water bij hoge temperaturen en langdurige droogte.
Oregano is winterhard tot - 20 gr.
Pluk regelmatig verse blaadjes.
Na de zomerbloei uitgebloeide stengels wegknippen.
Terugsnoeien in Maart tot 5- 10 cm.
*Oogsten
Oregano oogst je van de late lente tot de herfst met een piek net voor de bloei, juni- juli, dan is de smaak het meest intens.
Regelmatig oogsten bevordert een compacte groei, snoei om de drie weken terug tot ong. 5 centimeter boven de grond om bloei en zaadzetting te voorkomen en compacte groei te stimuleren.
Knip de takjes af met een scherpe schaar, boven een paar bladeren, om de groei te stimuleren.
*Bloeitijd & Vermeerderen
De bloeitijd van Oregano is van juli tot oktober, met kleine bloemetjes in wit, roze, paarsroze die ook eetbaar zijn.
De geur trekt bijen, vlinders en andere insecten aan.
Laat een plant bloeien om bestuivers te lokken, na de bloei terugsnoeien om hergroei te stimuleren.
Wil je ZAAD?
Laat de plant volledig uitbloeien, de zaden zijn pas rijp wanneer de bloemhoofdjes droog en bruin worden, meestal aan het eind van de zomer.
Knip de uitgebloeide, bruine stengels af op een droge dag om schimmelvorming te voorkomen.
Hang deze ondersteboven in een papieren zak op een warme, goed geventileerde plek, de zak vangt de kleine zaden op als ze uit de bloemhoofdjes vallen.
Wrijf na een week de gedroogde bloemhoofdjes tussen je handen boven een bakje om de resterende zaden los te maken.
Bewaar in een luchtdichte pot, koel en droog.
Kiemkracht van het ZAAD is 2 jaar.
Vergeet niet te labelen- naam en datum.
Oregano STEKKEN:
Snij een stengel van 10-15 cm van een gezonde, volwassen plant, net boven een bladknoop.
Verwijder de onderste bladeren en steek in een pot met goed drainerende vochtige zaai- en stekgrond.
Dek af met plastic folie om de vochtigheid hoog te houden.
OF..
Zet de stek in een glas met water, zorg dat de bladeren niet onder staan.
Ververs het water regelmatig en verpot wanneer de wortels een paar centimeter zijn.
Oregano kan ook vermeerderd worden door delen/scheuren.
Graaf in de vroege lente of herfst de hele plant op.
Scheur in 2 of meerdere delen en plant direct terug in volle grond of pot.
*Gebruiken & Bewaren
Gebruik Oregano vers, gedroogd, ingevroren, op het einde van een bereiding toevoegen.
Verse NIET laten MEEKOKEN, gedroogde kan wel mee vanaf het begin.
Verse Oregano blijft enkele dagen tot een week goed in de koelkast, wikkel de takjes in een vochtige doek en leg onderin de koelkast, of zet ze als een bosje bloemen in een vaas met een beetje water, tijdig verversen en niet in de zon zetten.
Oregano bloemetjes zijn minder intens dan de blaadjes, maar hebben een heerlijke, zachte, kruidige smaak.
Toevoegen in kruidenboter- azijn, salades, als garnering in koude soep, salades, pizza, aardappelgerechten, geitenkaas.
Oregano gebruik je bij verse kazen, tomatensaus, salades, pizza, pasta, aardappelen, courgette, aubergine, kip, varkensvlees, wild en gegrilde vis.
Gebruik het zeker eens als smaakmaker in cocktails met gin of wodka.
*Drogen:
-Knip stengels met bladeren af, schud even uit, bind kleine bosjes samen en hang ze ondersteboven op een warme, droge plaats, niet in de zon.
-Verspreid de losse bladeren en stelen over een schone, droge theedoek of een droogrek, regelmatig keren.
-Laat 1 tot 2 weken drogen of totdat de blaadjes makkelijk verkruimelen. Het drogen duurt 1- 2 weken.
-Gebruik een oven, droog 4- 6 uur op 30 gr., 1- 2 uur op max. 50 gr. met de deur op een kier, leg de takjes/bladeren plat (niet overlappend) op een bakpapier.
-Gebruik een droogapparaat, 1- 4 uur op 35- 40 gr.
Verkruimel en bewaar in een luchtdichte pot op een koele plaats.
Houdbaarheid is 1 jaar.
Vergeet niet te labelen- naam en datum.
*Invriezen:
-Leg hele of geknipte bladeren en stelen plat in een luchtdichte diepvrieszak/doos.
-Verdeel geknipte blaadjes in een ijsblokjesvorm met een beetje water of neutrale olie, eens bevroren kunnen deze blokjes in een zakje/doosje.
Bevroren gebruiken.
1 jaar houdbaar.
*Goede en slechte buren
Goed:
Paprika, peper, asperge, mediterraanse kruiden die droog willen staan.
Koolsoorten, Oregano houdt de koolmot en koolworm op afstand.
Tomaten, Oregano verbeterd de smaak en weert plagen.
Slecht:
Aardappelen, venkel, komkommer, pompoen, courgette, mais.
*Problemen
*Slechte sprieterige groei.
Gebrek aan zonlicht, de plant wil 6 zonuren per dag.
*Gele bladeren en zwarte stengels.
Dit wijst op wortelrot, veroorzaakt door teveel water.
Laat de grond tussen gietbeurten door volledig uitdrogen, gebruik goed doorlatende grond door grof zand of vermiculiet toe te voegen.
*Schimmelziekten en Bladvlekkenziekte.
Houd voldoende plantafstand aan voor een goede luchtcirculatie.
*Bladluizen, Spintmijt en Wittevlieg.
Creëer een omgeving die nuttige insecten aantrekt en de plant beschermt.
Besproei de plant met een krachtige waterstraal om de insecten te verwijderen en gebruik een natuurlijk bestrijdingsmiddel.
*Slakken.
Handmatig verwijderen, gebruik natuurlijke slakkenbestrijding, zoals kopertape, eierschalen.
*Gezondheid
Vitaminen: A- B1- B2- B3- B5- B6- C- E- K
Mineralen: calcium, ijzer, kalium, mangaan
Antioxidanten: carvacrol- thymol
Oregano in culinair gebruik is voor de meeste mensen veilig.
Veilig voor honden, konijnen, kippen, vee
Niet veilig voor katten.
Reactie plaatsen
Reacties