Wat is Peterselie?
De meesten onder ons kennen uiteraard Peterselie,
Peterselie (Petroselinum) is een kruid uit de schermbloemenfamilie en komt oorspronkelijk uit het Middellands Zeegebied.
Peterselie is niet weg te denken uit onze keuken en kruidentuin.
We kennen 2 soorten Peterselie:
Krul Peterselie (Petroselinum Crispum)
Platte Peterselie (Petroselinum Neapolitanum) ook wel Italiaanse Peterselie genoemd.
Ze zijn familie van elkaar maar toch verschillend met elk hun eigen uiterlijk, smaak en toepassing.
Daarom heb ik een apart blog hierover geschreven:
Krul versus Platte Peterselie.
Het zaaien, verzorging enz... is gelijk voor de 2 soorten.
Ontdek hoe je Peterselie kweekt, verzorgt, oogst, bewaart en nog meer handige tips.
Decoratief kruid.
We kennen Peterselie vooral als garnering, maar dit klassieke kruid is veel meer dan enkel mooi op een bord.
Eigenlijk hebben we nog een 3de in deze Peterseliefamilie.
De Peterseliewortel of Wortelpeterselie, dit is een kruid en tegelijk een plant, jaja, een vergeten groente, spijtig!
Hierover heb ik natuurlijk ook geschreven, te vinden in de moestuin.
Leuke Peterselie weetjes.
Wist je dat... Peterselie al duizenden jaren gebruikt wordt als smaakmaker en medicinale plant? Het was een belangrijk kruid voor de oude Grieken en Romeinen.
Wist je dat... het kauwen op verse Peterselie kan helpen bij een slechte adem? Peterselie bevat chlorofyl, en dit zorgt ervoor, de moeite om eens te proberen na het eten van look!
Wist je dat...je een aftreksel van peterselie kunt gebruiken als haarversteviger? Neem een bosje peterselie, giet er kokend water op en laat het een nachtje staan, spoel je haar na het wassen met deze natuurlijke lotion.
*Zaaien & Uitplanten
BINNEN:
Vanaf Februari- Maart kan je binnenshuis Peterselie zaaien, gebruik hiervoor best een 9x9 cm. potje met 3 zaadjes per potje.
Gebruik hiervoor zaai- en stekgrond of goede potgrond, gemengd met een beetje vermiculiet.
Leg de zaden op de grond en bedek met grond, 0.5- 1 cm.
Plaats de zaailingen op een warme, lichte, zonnige, plaats bij een temperatuur van 20 gr., kiemen duurt 2- 6 weken.
Trek eventueel doorzichtige plastic folie over het zaaipotje, doorzichtig dekseltje of bekertje ( zo creër je meer een serre/warmere omgeving, zodra ze kiemen, dit verwijderen.
Hou de grond vochtig maar niet nat, best is een plantenspuit waarmee je de grond kan nevelen, gebruik water op kamertemperatuur.
Uitplanten kan als ze 5 cm. hoog zijn.
Plantafstand 20 cm.
BUITEN:
Zaaien in volle grond van April tot Juni in rijen met 20 cm. afstand, 1 cm. diep.
Dek af met een natte doek of krant en houd vochtig.
Staan de plantjes te dicht op mekaar, dan uitdunnen.
Wek de zaden 24 uur voor het zaaien, dit versnelt het kiemproces.
*Standplaats & Verzorging
Peterselie wordt 20- 60 cm. hoog.
Hij houdt van een lichte- halfschaduwplaats.
Kies voor goed doorlatende potgrond, voeg veel compost toe.
Peterselie houdt van constant licht vochtige grond, maar niet drassig.
Peterselie is redelijk winterhard, kan tegen koude maar het blad sterft vaak af bij strenge vorst waarna hij in het voorjaar weer uitloopt vanaf de wortel en je weer kan oogsten.
Het is een tweejarige plant, het eerste jaar produceert hij blad, het 2de jaar zal hij bloeien en zaad vormen.
De beste optie is elk jaar opnieuw verse Peterselie te zaaien voor de frisse groene meest smaakvolle blaadjes.
Die het 2de jaar nog staan, hiervan kan je weer zaad nemen en de wortels oogsten.
*Oogsten
Peterselie oogst je zodra de plant min. 3 sets volwassen bladeren heeft, meestal na 2- 3 maand tot in het late najaar en zelfs tijdens een milde winter.
Best s' morgens na het opdrogen van de dauw, dan is de smaak het meest intens.
Knip de takjes af met een scherpe schaar, net iets boven de grond.
Laat altijd een deel van het blad en de stengels staan, zodat de plant weer kan uitlopen.
Begin met de buitenste, oudere blaadjes en stengels, laat de jonge scheuten in het midden staan voor een continue oogst gedurende het seizoen.
*Bloeitijd & Vermeerderen
Peterselie bloeit in het tweede jaar van zijn leven, meestal Mei- Juli.
Het is een tweejarige plant die in het eerste jaar enkel blad produceert en in het tweede jaar doorschiet en bloeit, waarna de smaak afneemt.
De bloemen zijn wit- geelgroen, deze trekken nuttige insecten aan maar zijn niet geschikt voor consumptie.
Na de bloei verliest de plant zijn smaak.
Wil je ZAAD?
Laat de plant in z'n 2de levensjaar uitbloeien, in de nazomer wanneer de bloemschermen droog en bruin zijn, snij je deze af.
Hang de schermen ondersteboven in een papieren zak op een droge, geventileerde plaats en laat nog 1- 2 weken verder uitdrogen.
Wrijf de gedroogde zaadhoofden tussen de handen en vang de zaadjes op.
Bewaar in een luchtdichte pot, koel en droog.
Kiemkracht van het ZAAD is 2 jaar.
Vergeet niet te labelen- naam en datum.
Peterselie STEKKEN:
Haal de peterselieplant voorzichtig uit de grond, zodat de wortelkluit intact blijft.
Scheur de kluit voorzichtig in kleinere stukken, zorg dat elk stukje een paar wortels en stengels heeft.
Plant de delen afzonderlijk in nieuwe potten met goede potgrond en geef ruim water.
OF
Snij een lange stengel met een paar blaadjes af en verwijder de onderste bladeren.
Plaats het stekje in een glas water, waarbij de blaadjes boven het water blijven, ververs dit regelmatig.
Na verloop van tijd zullen er wortels groeien, zodra deze dik genoeg zijn, kun je het plantje in de grond zetten.
*Gebruiken & Bewaren
Gebruik Peterselie vers, gedroogd, ingevroren, op het EINDE van een bereiding TOEVOEGEN.
Verse Peterselie blijft een week goed in de koelkast, wikkel de takjes in een vochtige doek en leg onderin de koelkast, of zet ze als een bosje bloemen in een vaas met een beetje water, tijdig verversen en niet in de zon zetten.
De steeltjes bevatten veel smaak, hak ze fijn en gebruik in sauzen of in hun geheel voor soepen en bouillons.
Peterselie bloemen en zaden zijn niet geschikt voor consumptie.
Platte peterselie heeft een verfijnde, sterke smaak en is het meest geschikt om te gebruiken in warme gerechten.
Krulpeterselie is milder van smaak en wordt meestal gebruikt als garnering of fijngehakt in koude sauzen.
Peterselie is onmisbaar in soepen, sauzen, aardappelgerechten.
Peterseliepesto, in kruidenboter, tabouleh.
Probeer eens gremolata, een mengsel van peterselie, knoflook en citroenrasp, ideaal over vis of stoofvlees.
*Drogen:
-Knip stengels met bladeren af, schud even uit, bind kleine bosjes samen en hang ze ondersteboven op een warme, droge plaats, niet in de zon.
-Verspreid de losse bladeren en stelen over een schone, droge theedoek of een droogrek, regelmatig keren.
-Laat 1 tot 4 weken drogen of totdat de blaadjes makkelijk verkruimelen.
-Gebruik een oven, droog 1- 2 uur op 50 gr. met de deur op een kier, leg de takjes/bladeren plat (niet overlappend) op een bakpapier.
-Gebruik een droogapparaat, verwijder de stelen, 3- 6 uur op 35- 40 gr.
Verkruimel en bewaar in een luchtdichte pot op een koele plaats.
Houdbaarheid is 3 jaar.
Vergeet niet te labelen- naam en datum.
*Invriezen:
-Leg stelen met blad plat in een luchtdichte diepvrieszak/doos.
-Verdeel geknipte blaadjes in een ijsblokjesvorm met een beetje water of neutrale olie, eens bevroren kunnen deze blokjes in een zakje/doosje.
Bevroren gebruiken.
1 jaar houdbaar.
*Goede en slechte buren
Goed:
asperges, uien, prei, tomaten, radijs, bieslook, rozen
Slecht:
selderij, wortel, venkel, sla, dille
*Problemen
Wortelvlieg/ larven veroorzaken verwelking en afsterven.
Meeldauw, herkenbaar aan een wit, poederachtig laagje op het blad.
Bladvlekkenziekte (Septoria) veroorzaakt kleine bruine vlekken die het blad doen afsterven.
Bladluis en Wittevlieg, misvormde, kleverige bladeren.
Zorg voor een standplaats met halfschaduw.
Geef voldoende compost bij het zaaien/ planten.
Gebruik goed doorlatende grond, geef regelmatig water en voel of de grond licht is opgedroogd voordat je opnieuw geeft.
Een goede balans is nodig voor peterselie, niet te weinig, niet teveel water.
Dek direct na het zaaien of uitplanten af met insectengaas om wortelvlieg en bladluizen tegen te houden.
Plant natuurlijke vijanden van bepaalde plagen.
*Gezondheid
Vitaminen: A- C- K
Mineralen: borium, calcium, fosfor, ijzer, kalium, magnesium
Antioxidanten: chlorofyl, flavonoïden, carotenoïden.
Peterselie is voor de meeste mensen veilig in gebruik.
Veilig voor honden, knaagdieren met mate.
Niet veilig voor katten.
Reactie plaatsen
Reacties